Trước tình trạng giáo viên phải làm thêm hơn 120 giờ mỗi tháng, Nhật Bản đề xuất rà soát giờ học tại các trường công lập, qua đó giảm tải công việc và cải thiện môi trường làm việc cho đội ngũ nhà giáo.
Ngày 28/8, Hội đồng Giáo dục Trung ương thuộc Bộ Giáo dục Nhật Bản đề xuất kiểm tra số giờ học tại tất cả trường tiểu học và trung học cơ sở công lập trên cả nước. Đây được xem là một trong những giải pháp nhằm cải cách hoạt động giảng dạy, trong bối cảnh giáo viên đang phải đối mặt với khối lượng công việc ngày càng lớn.
36c885c1-c122-4a14-aae2-aa2e8320dada-20221027213640
Theo tiêu chuẩn hiện hành, mỗi học sinh tại Nhật Bản có 1.015 tiết học mỗi năm. Một tiết học ở cấp tiểu học kéo dài 45 phút, trong khi con số này ở cấp trung học cơ sở là 50 phút.
Tuy nhiên, số giờ học thực tế tại một số trường có thể vượt đáng kể mức tiêu chuẩn. Theo đề xuất mới, sau khi tiến hành rà soát, những trường có số giờ dạy hàng năm từ 1.086 giờ trở lên sẽ cần cắt giảm. Chính sách này dự kiến được triển khai từ năm tới.
Động thái trên không chỉ nhằm điều chỉnh thời lượng học tập mà còn được xem là bước đi để giảm áp lực đối với giáo viên. Theo Hội đồng Giáo dục Trung ương, giảm khối lượng công việc và cải cách phong cách làm việc của giáo viên là “vấn đề cần giải quyết ngay lập tức”.
Giáo viên làm thêm hơn 120 giờ mỗi tháng
Áp lực đối với giáo viên Nhật Bản thể hiện rõ qua thời gian làm việc ngoài giờ. Một cuộc khảo sát do Viện nghiên cứu của Liên đoàn Công đoàn Nhật Bản (Rengo) thực hiện năm 2022 cho thấy giáo viên trung bình làm thêm 123 giờ 16 phút mỗi tháng.
Đáng chú ý, thời lượng này cao hơn rất nhiều so với mốc 80 giờ làm thêm mỗi tháng mà Bộ Lao động Nhật Bản sử dụng để xác định nguy cơ tử vong do làm việc quá sức.
Thực tế, công việc của giáo viên không chỉ dừng lại ở những giờ đứng lớp. Sau khi kết thúc tiết học, họ còn phải chuẩn bị bài giảng, chấm và sửa bài, quản lý học sinh, tham gia các hoạt động ngoại khóa cũng như xử lý nhiều công việc hành chính khác.
Khi những nhiệm vụ này kéo dài ngoài giờ làm việc chính thức, giáo viên có ít thời gian dành cho nghỉ ngơi và cuộc sống cá nhân. Tình trạng này kéo dài cũng làm gia tăng lo ngại về sức khỏe, chất lượng công việc và khả năng duy trì đội ngũ giáo viên trong tương lai.
XEM THÊM>> Những công việc nào khó tìm việc trong tương lai?
Nghề giáo khó thu hút người trẻ
Tình trạng quá tải đã trở thành vấn đề được quan tâm trong nhiều năm tại Nhật Bản. Trường học thậm chí bị một bộ phận dư luận ví như nơi làm việc “đen”, thuật ngữ thường được dùng để mô tả những môi trường có thời gian lao động kéo dài và điều kiện làm việc khắc nghiệt.
Đây cũng được xem là một trong những nguyên nhân khiến nghề giáo gặp khó khăn trong việc thu hút ứng viên mới. Khi khối lượng công việc lớn đi kèm thời gian làm thêm kéo dài, nghề vốn được đánh giá cao về tính ổn định lại trở nên kém hấp dẫn đối với một bộ phận người trẻ.
Trong bối cảnh đó, việc Nhật Bản đề xuất rà soát giờ học được kỳ vọng sẽ góp phần giải quyết một phần bài toán quá tải. Nếu được triển khai hiệu quả, giáo viên có thể giảm bớt thời gian làm việc ngoài giờ, dành nhiều thời gian hơn cho hoạt động giảng dạy và hỗ trợ học sinh.
Tuy nhiên, cắt giảm giờ học chỉ là một phần trong quá trình cải cách. Nhật Bản vẫn cần giải quyết nhiều vấn đề liên quan đến khối lượng công việc hành chính, hoạt động ngoại khóa và cách tổ chức công việc tại trường học. Mục tiêu cuối cùng là tạo ra môi trường giáo dục vừa bảo đảm chất lượng học tập cho học sinh, vừa giúp giáo viên có điều kiện làm việc bền vững hơn.
