Có những lời hứa không được viết trên giấy, mà được khắc ghi bằng máu, nước mắt và tình đồng đội. Sau khi trở về từ chiến trường Campuchia, những người lính Trung đoàn 14 (686) Bộ đội Biên phòng đã cùng nhau nguyện ước: dù thời gian có trôi qua, đồng đội đã ngã xuống sẽ không bao giờ bị lãng quên. Mười hai năm qua, lời hứa ấy vẫn được gìn giữ bằng lễ giỗ tập thể được tổ chức đều đặn hằng năm, trở thành nơi để những người còn sống tri ân hơn 600 cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng hy sinh khi thực hiện nghĩa vụ quốc tế trên đất bạn Campuchia.
Ngày 19/7, tại xã Tam Ngãi, tỉnh Vĩnh Long đã diễn ra Lễ giỗ tập thể đồng đội Trung đoàn 14 (686) Bộ đội Biên phòng hy sinh tại chiến trường Campuchia lần thứ 12. Bên cạnh đó, lễ giỗ tập thể cũng mang câu chuyện đặc biệt về lời thề của người lính trung đoàn khi trở về từ chiến trường Campuchia ác liệt.
Lời hẹn ước không bao giờ lãng quên
Tại buổi lễ có sự tham gia của đại diện chính quyền địa phương, Ban liên lạc, trên 300 cựu chiến binh Trung đoàn 14 (686) đến từ nhiều địa phương trong cả nước, cùng các thân nhân liệt sỹ và người dân để tưởng nhớ hơn 600 cán bộ, chiến sỹ Trung đoàn 14 hy sinh khi thực hiện nhiệm vụ quốc tế tại Campuchia.
Đại diện Lãnh đạo địa phương và Bạn liên lạc Trung đoàn 14 (686) Bộ đội Biên phòng thắp hương tri ân, tưởng nhớ đồng đội hy sinh tại chiến trường Campuchia. Ảnh: Vĩnh Hy.
Lễ giỗ tập thể đồng đội Trung đoàn 14 (686) Bộ đội Biên phòng hy sinh tại chiến trường Campuchia lần thứ 12 được Ban Liên lạc truyền thống Trung đoàn 14 (686) Công an nhân dân Vũ trang, này là Bộ đội Biên phòng khu vực phía Nam tổ chức.
Đây cũng là dịp để các cựu chiến binh, thương binh gặp mặt ôn lại kỷ niệm của những năm tháng chiến đấu gian khổ, ác liệt tại chiến trường Campuchia. Qua đó, tri ân các anh hùng liệt sỹ, đồng đội đã ngã xuống mà còn góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, đạo lý “Uống nước nhớ nguồn,” “Đền ơn đáp nghĩa” cho thế hệ trẻ.
Các Cựu chiến binh Trung đoàn 14 (686) từ khắp mọi miền trở về gặp mặt ôn lại truyền thống của đơn vị. Ảnh: Vĩnh Hy.
Ông Nguyễn Hoàng Biên – Phó trưởng Ban Liên lạc truyền thống Trung đoàn 14 khu vực phía Nam phát biểu: “Trong các cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc và thực hiện nghĩa vụ quốc tế cao cả, dân tộc Việt Nam đã có hàng triệu người con ưu tú lên đường cầm súng chiến đấu vì độc lập, tự do của đất nước. Đồng thời, Đảng và Nhà nước còn cử lực lượng làm nghĩa vụ quốc tế giúp nước bạn Campuchia”.
Các anh đã hiến dâng tuổi thanh xuân, máu xương và cả sinh mệnh cho Tổ quốc. Sự hy sinh to lớn đó đã góp phần làm cho đất nước Việt Nam được độc lập, tự do, hòa bình, ấm no, hạnh phúc và phát triển như ngày hôm nay. Máu đào của các anh hùng liệt sĩ, của những đồng chí thương binh đã tô thắm thêm màu cờ đỏ chói lọi, là biểu tượng thiêng liêng của Tổ quốc Việt Nam. Ông Biên chia sẻ thêm.
Hằng năm, nhân kỷ niệm Ngày Thương binh – Liệt sĩ (27/7), Ban Liên lạc truyền thống Trung đoàn 14 (686) khu vực phía Nam đều tổ chức lễ giỗ tập thể để tưởng nhớ hơn 600 đồng chí là cán bộ, sĩ quan chỉ huy, chiến sĩ của Trung đoàn đã chiến đấu và anh dũng hy sinh trên đất bạn Campuchia. Tại buổi lễ cũng đã trao tặng 140 phần quà đến các cựu chiến binh, thương binh, thân nhân gia đình liệt sĩ của trung đoàn, cùng 2 Mẹ Việt Nam anh hùng.
Các phần quà được các mạnh thường quân, cùng sự đóng góp của các thành viên đến các thương bệnh binh, cựu chiến binh khó khăn. Ảnh: Vĩnh Hy.
XEM THÊM>>50 năm Liên đội TNXP Dũng Chí: Một thời tuổi trẻ cống hiến cho Tổ quốc
Lời thề giữa chiến trường trở thành lễ giỗ suốt 12 năm
Được biết, Lễ giỗ tập thể này được xuất phát từ hành động hết sức nhân văn của một thương binh – cựu chiến binh, hiện là Trưởng Ban liên lạc, khi chứng kiến đồng đội hy sinh trong vòng tay mình và đều mong ước của những người chiến sĩ trước khi nằm lại chiến trường Campuchia.
Trung tá – Cựu chiến binh Nguyễn Minh Thắng chia sẻ, trong những ngày chiến đấu trong rừng sâu tại Campuchia, đa phần các chiến sĩ điều bị sốt rét. Trong đó, tiểu đội của ông có 4 người đều bị sốt rét và nằm co ro qua đêm cạnh bờ suối, giữa lúc chống chọi giữa nơi thời tiết cực đoan khi thức dậy đã thấy 1 đồng đội đã hy sinh trong vòng tay của mình. Ông và 2 chiến sĩ với thân hình gầy yếu đã bới từng lớp đất để chôn cất đồng đội mình.
Trung tá – Cựu chiến binh Nguyễn Minh Thắng (giữa), người mang lời thề trở về từ chiến trường sẽ tổ chức giỗ cho đồng đội. Ảnh: Vĩnh Hy.
“Giữa rừng lạnh lẽo, chôn cất nhưng không thể nào thấp được nén nhang đó điều kiện không cho phép. Sau những trận đánh tiếp theo, trung đoàn hy sinh rất nhiều, nhiều anh em chỉ muốn ngửi được mùi nhang cho ấm cúng rồi chết cũng được. Khi ôm xác những anh em đồng đội đã hy sinh trước mặt đó tôi hứa với lòng, sau này nếu còn sống, còn thở nhất định sẽ tổ chức lễ giỗ để thấp cho họ nén nhang”. Ông Minh Thắng bồi hồi kể lại.
Ngày trở về, mang trên mình thương tật rất nặng, 2 mắt không còn thấy ánh sáng, mất 1 tay và chấn thương đầu nặng nhưng người cựu chiến binh Nguyễn Minh Thắng vẫn giữ lời thề với đồng đội đã hy sinh và tổ chức lễ giỗ hằng năm, đối với ông những hình ảnh về những người đồng đội đã hy sinh trong thời gian đó chưa bao giờ xoá nhoà.
Ban đầu, do điều kiện còn khó khăn chỉ có tổ chức tại nhà của ông Minh nhưng sau đó được sự ủng hộ, góp sức của các cựu chiến binh, thương binh thuộc Trung đoàn 14 (686) nên mở rộng thành hoạt động lớn từ nguồn kinh phí của chính những thành viên trong Ban Liên lạc truyền thống Trung đoàn 14 (686) Công an nhân dân Vũ trang, này là Bộ đội Biên phòng khu vực phía Nam, mỗi năm sẽ có một địa phương tổ chức.
Một trung đoàn anh hùng giữa chiến trường Campuchia
Được biết, Trung đoàn 14 (686), tiền thân là Trung đoàn 14 Công an vũ trang, nay là Bộ đội Biên phòng, được thành lập ngày 1/4/1979 tại Tây Ninh trong bối cảnh cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới Tây Nam và thực hiện nghĩa vụ quốc tế giúp nhân dân Campuchia.
Các cựu chiến binh Trung đoàn 14 (686), Công an vũ trang, nay là Bộ đội Biên phòng chụp hình lưu niệm tại Khu tưởng niệm nữ anh hùng Út Tịch. Ảnh: Vĩnh Hy.
Trong suốt 10 năm (1979-1989), cán bộ, chiến sỹ Trung đoàn đã bám trụ trên địa bàn rừng núi Pua Xát, khu vực biên giới Campuchia-Thái Lan, phối hợp cùng các lực lượng truy quét tàn quân Pol Pot, bảo vệ tuyến biên giới, góp phần mang lại cuộc sống bình yên cho nhân dân nước bạn.
Với những thành tích đặc biệt xuất sắc trong chiến đấu và thực hiện nhiệm vụ quốc tế, Trung đoàn 14 đã được Đảng, Nhà nước phong tặng danh hiệu Đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cùng nhiều phần thưởng cao quý khác.
Khép lại buổi lễ, những nén hương vẫn còn nghi ngút trước bàn thờ chung, như nhắc nhở về sự hy sinh của hơn 600 cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 14 (686) Bộ đội Biên phòng đã nằm lại nơi chiến trường Campuchia. Dẫu thời gian đã lùi xa gần nửa thế kỷ, những người lính năm xưa vẫn lặng lẽ thực hiện lời thề của mình bằng sự tri ân, gìn giữ ký ức và chăm lo cho thân nhân đồng đội. Đó không chỉ là nghĩa tình của những người từng vào sinh ra tử, mà còn là thông điệp gửi đến thế hệ hôm nay: lòng yêu nước, sự hy sinh và tình đồng đội là những giá trị sẽ không bao giờ phai mờ theo năm tháng.
Thực hiện: Vĩnh Hy.
